Bir gün panele girip ‘bağlantı kurulamadı’ hatası aldığında ya da bir eklenti güncellemesi her şeyi bozduğunda, elinde taze bir yedek varsa sorun birkaç dakikada çözülür. Yoksa saatlerce uğraşır, bazen baştan kurarsın. Bu yazıda WordPress sitene elini sürmeden çalışan, zamanlanmış bir yedekleme düzenini nasıl kurduğunu anlatacağım.
Neden elle yedek yerine zamanlanmış yedek
Elle yedek alma iyi niyetle başlar, sonra unutulur. İş yoğunlaşır, ‘yarın alırım’ dersin, aradan iki ay geçer. Site çöktüğünde elindeki en son kopya çok eskidir. Otomatik yedekleme bu insani hatayı ortadan kaldırır. Belirlediğin saatte sistem kendi başına hem dosyaları hem veritabanını alır, uzak bir yere kopyalar ve eskiyenleri siler.
İki parçayı birlikte düşünmek gerekir. Dosyalar temayı, eklentileri ve yüklediğin görselleri tutar. Veritabanı ise yazıları, sayfaları, yorumları ve ayarları barındırır. Sadece birini almak işe yaramaz, geri dönerken ikisine de ihtiyacın olur. Bir sitenin yazıları yerinde dururken görsellerinin kaybolması ya da tam tersi, çoğu zaman yedeğin yarım alınmasından kaynaklanır.
Eklentiyle adım adım kurulum
En yaygın yöntem bir yedekleme eklentisi kullanmak. UpdraftPlus ücretsiz sürümüyle çoğu site için yeterli. Alternatif olarak BackWPup veya tek tıkla geri yükleme sunan BlogVault da iş görür. UpdraftPlus üzerinden anlatayım:
- Eklentiler bölümünden UpdraftPlus’ı kur ve etkinleştir. Ayarlar altında UpdraftPlus Yedekler sayfasına gir.
- Ayarlar sekmesinde dosya yedekleme sıklığını ve veritabanı yedekleme sıklığını ayrı ayrı seç. Çok içerik eklenen bir site için günlük, durağan bir tanıtım sitesi için haftalık mantıklı.
- Saklanacak yedek sayısını belirle. Örneğin son 7 kopyayı tut dersen eski olanlar otomatik silinir, sunucu dolmaz.
- Uzak depolama seç. Google Drive, Dropbox veya Amazon S3 bağla. Yedeği sunucunun dışında tutmak önemli, çünkü sunucu komple giderse yanındaki yedek de gider.
- Değişiklikleri kaydet, sonra Şimdi Yedekle ile ilk yedeği elle tetikle ve uzak depoya düştüğünü gör.
Google Drive bağlarken eklenti seni Google’a yönlendirip izin ister. İzni verdikten sonra siteye geri döner ve bağlantı tamamlanır. Bu adımı atlarsan yedekler sadece sunucuda kalır.
Geri yükleme testi ve dikkat edilecekler
Alınan yedek, geri yüklenebildiği sürece işe yarar. İnsanların çoğu yedeği hiç denemeden güvende olduğunu sanır. Ayda bir kez bir test yap. UpdraftPlus’ta mevcut bir yedeğin yanındaki Geri Yükle düğmesiyle dosya ve veritabanını seçip dönebilirsin. Daha güvenlisi, yedeği bir test ortamına açıp orada denemek.
Saklama süresini de abartma. Sınırsız yedek tutmak disk alanını şişirir ve hostingin seni uyarır. 7 ile 14 kopya arası çoğu durum için yeter. Büyük bir güncelleme ya da tema değişikliği öncesinde ayrıca elle bir yedek al, çünkü o an bir şey bozulursa en taze haline dönmek istersin. Bu düzeni kurarken genel güvenlik önlemlerini de gözden geçirmek istersen WordPress güvenlik rehberi başlangıç için iyi bir yer. Yedekleme ve güncelleme işini düzenli olarak birine bırakmak istersen WordPress bakım ve teknik destek hizmetine bakabilirsin.
Sık sorulan sorular
Hosting zaten yedek alıyor, ayrıca eklenti şart mı?
Hosting yedekleri çoğu zaman sadece sunucu sorunlarına karşı tutulur ve sen istediğin gün ve saatin kopyasına kolayca ulaşamazsın. Kendi kontrolünde, uzak depoya giden bir yedek elinde olursa sağlayıcıdan bağımsız hareket edebilirsin. İkisini birlikte kullanmak en güvenli yaklaşım.
Otomatik yedekleme siteyi yavaşlatır mı?
Yedekleme işlemi sunucu kaynağı kullanır ama bunu gece trafiğin düşük olduğu bir saate ayarlarsan ziyaretçiler fark etmez. Çok büyük sitelerde yedeği parçalara bölen ayarları açmak işlemi hafifletir.
Yedekleme kurulumu bir kez düzgün yapıldığında arka planda sessizce çalışır ve bir gün seni büyük bir dertten kurtarır. Bu işleri kendin kurmak istemiyorsan ya da yedeklerinin gerçekten geri dönülebilir olduğundan emin olmak istiyorsan bakım ve teknik destek hizmetiyle ben halledebilirim. Durumunu konuşmak için ücretsiz ön analiz isteyebilirsin.
Bu konunun tüm rehberi: WordPress Güvenlik Rehberi